Zijn motten gevaarlijk? Dit is wat ze echt kunnen aanrichten

Motten zijn gevaarlijk, maar niet op de manier die je misschien verwacht. Ze bijten niet en steken niet, maar ze kunnen wel degelijk schade aanrichten aan je gezondheid en bezittingen. Vooral de larven van motten zijn het probleem: die vreten zich door kleding, voedsel en andere organische materialen heen, en kunnen daarbij allergische reacties veroorzaken.

Zijn motten gevaarlijk voor je gezondheid?

Volwassen motten zijn op zichzelf nauwelijks een directe bedreiging voor mensen. Ze drinken nauwelijks en bijten niet. Het gevaar zit in wat ze achterlaten: uitwerpselen, huidschilfers (van de larven) en haren. Deze deeltjes kunnen bij gevoelige mensen allergische reacties uitlokken. Denk aan jeuk, neusklachten, tranende ogen of huidirritaties.

Kleding die aangetast is door kledingmotten bevat vaak kleine vezeltjes en resten van larven. Als je zo’n kledingstuk draagt zonder het eerst goed te wassen, kan dit irritatie veroorzaken op de huid. Mensen met astma of een verhoogde gevoeligheid voor allergenen hebben hier het meeste last van.

Wat voedingsmotten aanrichten

Voedingsmotten zijn een andere categorie, maar ook die kunnen gevaarlijk zijn. Ze leggen hun eitjes in droge voedingsproducten zoals meel, rijst, pasta, noten, chocolade en gedroogd fruit. Als de larven uitkomen, kruipen ze door je voorraadkast en besmetten ze alles wat ze tegenkomen.

Voedsel dat besmet is geraakt met mottenuitwerpselen, eieren of larven is niet meer veilig om te eten. Wie het toch eet, kan maag- en darmklachten krijgen: misselijkheid, diarree of buikpijn. Bij mensen met een verzwakt immuunsysteem of een allergie kunnen de klachten ernstiger zijn.

Het vervelende is dat besmetting niet altijd zichtbaar is. Motteneieren zijn microscopisch klein. Larven zitten soms diep in een zak meel of tussen rijstkorrels, onzichtbaar totdat de plaag al goed op gang is.

Schade aan kleding en bezittingen

Kledingmotten zijn berucht om de schade die ze aanrichten aan wollen truien, kasjmier, zijde en andere natuurlijke vezels. De larven vreten kleine, onregelmatige gaten in de stof. Synthetische stoffen laten ze met rust, maar als een kledingstuk een mengsel is van wol en synthetische vezels, wordt het toch aangetast.

De schade is onomkeerbaar. Een gat in een dure wollen jas of een beschadigde kasjmieren trui is niet meer te herstellen. De financiële schade kan behoorlijk oplopen als een plaag zich ongemerkt uitbreidt in een kledingkast of opbergruimte.

Wanneer zijn motten het meest gevaarlijk?

Motten zijn het actiefst in warme en vochtige omstandigheden. De periode van april tot september is de piekperiode voor motten in Nederland. In verwarmde woningen kunnen motten het hele jaar actief blijven. Een kledingkast die zelden geopend wordt, een donkere opbergruimte of een voorraadkast met open verpakkingen: dat zijn de plekken waar een plaag ongemerkt groot kan worden.

Het gevaar neemt toe als je de aanwezigheid van motten lang niet opmerkt. Hoe langer een besmetting duurt, hoe groter de schade aan kleding en voedsel, en hoe groter de kans op gezondheidsklachten voor bewoners van het huis.

Motten zijn dus geen onschuldige insecten. Ze vormen een reëel risico voor je gezondheid via besmette kleding en voedsel, en ze richten materiële schade aan die niet meer terug te draaien is. Vroeg ingrijpen, zodra je de eerste motten of beschadigingen ziet, voorkomt dat de situatie escaleert.