Dopendop: alles over de prestatieverklaring voor bouwproducten

Een dopendop klinkt misschien als iets kleins, maar in de bouwwereld heeft dit begrip een heel duidelijke betekenis. De term verwijst naar de Declaration of Performance, afgekort als DoP. Dit is een officieel document dat fabrikanten van bouwproducten verplicht moeten opstellen. In dit document staat precies beschreven wat een product kan en doet. Denk aan eigenschappen zoals brandwerendheid, luchtdichtheid of stevigheid. Zonder zo’n verklaring mag een product in veel gevallen niet zomaar op de Europese markt worden gebracht.

Wat er precies in een prestatieverklaring staat

Een prestatieverklaring bevat technische informatie over een bouwproduct. De fabrikant legt daarin vast aan welke Europese normen het product voldoet. Het gaat dan om meetbare eigenschappen, zoals hoe goed een product warmte tegenhoudt of hoe stevig het is bij brand. Die gegevens zijn gebaseerd op testen die zijn uitgevoerd door erkende laboratoria. De verklaring is geen reclamefolder, maar een feitelijk overzicht. Wie een bouwproduct koopt of toepast, kan aan de hand van dit document controleren of het product geschikt is voor het beoogde gebruik. Dat maakt de prestatieverklaring een betrouwbaar naslagdocument voor architecten, aannemers en opdrachtgevers.

De relatie met de CE-markering op bouwproducten

De DoP hangt nauw samen met de CE-markering. Als een fabrikant een prestatieverklaring heeft opgesteld voor een product, mag dat product de CE-markering dragen. Die markering laat zien dat het product is beoordeeld en dat de prestaties zijn gedocumenteerd. Het is geen keurmerk van kwaliteit, maar een bewijs dat de fabrikant de prestaties heeft vastgelegd volgens Europese regels. In de Europese Unie geldt de Verordening Bouwproducten, die fabrikanten verplicht om voor bepaalde productgroepen zo’n verklaring op te stellen. Zonder die verklaring is de CE-markering niet toegestaan, en zonder de CE-markering mag het product niet vrij worden verhandeld binnen Europa.

Waarom de Wet Kwaliteitsborging dit onderwerp actueel maakt

Vanaf 1 januari 2024 is de Wet Kwaliteitsborging voor het bouwen geleidelijk in werking getreden in Nederland. Die wet heeft directe gevolgen voor de manier waarop fabrikanten van bouwproducten werken. Ze moeten nu aantoonbaar maken dat hun producten voldoen aan de gestelde eisen, en de DoP speelt daarin een centrale rol. De overheid wil hiermee de kwaliteit van gebouwen beter kunnen controleren. Een bouwer of aannemer die een product toepast, moet kunnen aantonen dat het product de juiste eigenschappen heeft voor de specifieke situatie. De DoP biedt daarvoor het benodigde bewijs. Dit heeft geleid tot meer aandacht voor het correct opstellen en beschikbaar stellen van prestatieverklaringen door fabrikanten.

Hoe een prestatieverklaring wordt opgesteld en gevonden

Een fabrikant stelt de verklaring op op basis van testresultaten en berekeningen. Soms gebeurt dat volledig intern, maar voor bepaalde producten is een onafhankelijke instantie verplicht betrokken. Die instantie controleert dan of de tests correct zijn uitgevoerd. De DoP moet openbaar toegankelijk zijn. Veel fabrikanten plaatsen het document op hun website, zodat kopers en bouwers het eenvoudig kunnen downloaden. De verklaring heeft een uniek nummer en bevat de naam van het product, de fabrikant, de toepasselijke norm en de gemeten prestaties. Wie met bouwproducten werkt, doet er goed aan om deze documenten altijd op te vragen en te bewaren als onderdeel van het bouwdossier.

Veelgestelde vragen

Wat betekent DoP bij bouwproducten?
DoP staat voor Declaration of Performance, in het Nederlands ook wel prestatieverklaring genoemd. Het is een document van de fabrikant waarin staat welke technische eigenschappen een bouwproduct heeft, zoals brandwerendheid of luchtdichtheid. Dit document is verplicht voor producten die de CE-markering dragen.

Is een prestatieverklaring verplicht voor alle bouwproducten?
Een prestatieverklaring is niet voor elk bouwproduct verplicht. De verplichting geldt voor producten die vallen onder een geharmoniseerde Europese norm. Is zo’n norm van toepassing, dan moet de fabrikant een verklaring opstellen voordat het product de CE-markering mag dragen en op de markt mag worden gebracht.

Wie is verantwoordelijk voor de inhoud van de verklaring?
De fabrikant is verantwoordelijk voor de inhoud van de prestatieverklaring. Hij verklaart daarmee dat het product de genoemde prestaties heeft. Bij bepaalde productcategorieën moet een onafhankelijke keuringsinstantie de testresultaten bevestigen voordat de fabrikant de verklaring mag opstellen.

Waar kan ik een prestatieverklaring vinden van een specifiek product?
Veel fabrikanten publiceren de prestatieverklaring op hun eigen website, vaak bij de productinformatie. Het document is ook opvraagbaar bij de fabrikant of leverancier. Het heeft een uniek nummer waarmee je het kunt identificeren en controleren of het bij het juiste product hoort.